هدف كلي طرح

ارزیابی میزان اثربخشی برنامه آموزشی «ترویج فرهنگ منابع طبیعی و توسعه فضای سبز کشور» در دو بعد تغییر نگرش و رفتار فراگیران از دیدگاه مجریان

سؤالات تحقيق

برنامه آموزشی مشترک سازمان نهضت‌سوادآموزی و سازمان جنگلها و مراتع در باره «ترویج فرهنگ منابع طبیعی و توسعه فضای سبز کشور» تا چه حدی بر تغییر نگرش و رفتار فراگیران تاثیر داشته است؟

این برنامه در نیل به اهداف از پیش تعیین شده تا چه حدی موفق بوده است؟

جامعه آماری:

در این پژوهش جامعه آماری 35814 نفر آموزشیار و 1736 نفر راهنمای تعلیماتی سازمان نهضت‌سوادآموزی در 29 استان در نیمه دوم سال 1382 می‌باشد.

روش‌نمونه‌گیری:

در مرحله اول از نمونه‌گیری خوشه‌ای در مرحله دوم از نمونه‌گیری تصادفی ساده استفاده شده است.

حجم نمونه:

حجم نمونه براساس مدل کوکران محاسبه شده است و تعداد آن 350 نفر می‌باشد.

ابزار جمع‌آوری اطلاعات و روش تجزیه و تحلیل داده‌ها:

عمده‌ترین ابزار جمع‌آوری اطلاعات در این پژوهش پرسشنامه بوده است. همچنین برای تجزیه و تحلیل حاصل از پژوهش، از روش توصیفی و آمار استنباطی استفاده می‌شود. از آمار توصیفی به منظور تعیین فروانی پاسخ‌ها و میزان درصد آنها بکار گرفته می‌شود و از جدول توزیع فراوانی، درصدگیری و میانگین (به عنوان مهمترین ابزار تمایل مرکزی) استفاده می‌گردد. به منظور استنباط و تحلیل آزمون‌های آماری بی‌پارامتری در این بررسی از مجذور کای با سطح اطمینان 95% استفاده خواهد شد تا معنی‌دار بودن تفاوت‌ها مورد بررسی قرار گیرد.

یافته‌های پژوهش:

مدلی که برای میزان اثربخشی برنامه‌های آموزشی مشترک سازمان نهضت‌سوادآموزی و سازمان جنگلها و مراتع- برنامه های آموزشی ترویج فرهنگ منابع طبیعی- مدل استفاده قرار گرفت مدل ارزیابی cipp بوه که شامل چهار مرحله از ارزیابی می‌باشد. پژوهش حاضر نشان می‌دهد:

1-   ارزیابی زمینه: با توجه به فراوانی‌های تخصیص یافته به هر یک از شاخص‌ها و میانگین‌های محاسبه شده می‌توان گفت که ارزیابی آموزشیاران و راهنمایان تعلیماتی از زمینه در مجموع مثبت می باشد.

2-   ارزیابی فرایند: باتوجه به اینکه پاسخگویان روش‌های رسانه ای و کارگاهی را مناسب‌ترین روش جهت ارائه برنامه‌های آموزش منابع طبیعی می‌دانند ولی در عمل از این دو روش‌ها کمتر از سایر روشها استفاده می‌گردد و همچنین بیش از نیمی از آنها معتقدند که این برنامه‌ها از تداوم و استمرار مطلوب برخودار نیست و نظارت مطلوبی هم در این ارتباط وجود ندارد می‌توان گفت که از دیدگاه آموزشیاران و راهنمایان تعلیماتی ارزیابی مثبت در مورد فرایند انجام این برنامه‌ها وجود ندارد و باید در فرایند اجرای برنامه‌های آموزشی منابع طبیعی تجدیدنظر گردد.

3-   ارزیابی درونداد: با توجه به اظهارات پاسخگویان ، به دلیل عدم گذراندن دوره‌های تخصصی آمورشیاران، کمبود وسایل کمک آموزشی (مثل فیلم، سی دی، بسته‌های آموزشی و...) کمبود تسهیلات و امکانات مناسب (مثل فضای آموزشی مناسب) ارزیابی مثبت تلقی نمی‌شود و در این زمینه نیز نیاز به تجدیدنظر می‌باشد و باید حتی‌الامکان از امکانات محلی و منطقه‌ای بیشتر استفاده گردد.

4-   ارزیابی برونداد (پیامد):  در مجموع باتوجه به اظهارنظرهای آموزشیاران و راهنمایان تعلیماتی در مورد شاخص‌های ارزیابی برونداد (پیامد) مثل میزان تحقق اهداف کلی و اختصاصی، میزان مشارکت فراگیران در طرح ملی نهضت سبز، میزان مفید بودن و کاربردی بودن برنامه‌های آموزش منابع طبیعی می‌توان گفت که ارزیابی از برونداد مثبت بوده است و در مجموع چهار مرحله ارزیابی، ارزیابی زمینه و برونداد مثبت بوده و در مورد ارزیابی فرایند و درونداد باید تجدیدنظر صورت گیرد و نقاط ضعف و موانع بر طرف گردد.